شیر یارانه‌ای گران و صف‌های شیر خلوت شد

به گزارش خبرنگار بهداشت و درمان فارس، صف های طولانی شیر در کوچه ها و محلات تهران هنوز هم وجود دارد و دیدن این صحنه‌ها به خصوص صبح‌ها بین ساعت 6 تا 8 صبح کار سختی نیست. زن و مرد، پیر و جوان سر حال و خواب آلود همراه با کودک و نوزاد مدتها در این صفها می ایستند تا شیر ارزانتر از بازار آزاد را برای خانواده‌شان تهیه کنند.
اما از حدود یک ماه پیش و از زمانی که یارانه شیر کاهش پیدا کرد، قیمت شیر یارانه‌ای از 250 تومان به 350 تومان افزایش پیدا کرد و این صفها را تحت تأثیر قرار داد، در بسیاری از این محلات صفهای شیر کوتاه تر شد و حتی گاهی شیرهای یارانه ای بی مشتری ماند اما کوتاه شدن این صفها شاید چندان هم خوشحال کننده نباشد، یک معنای دیگرش می تواند این باشدکه سرانه مصرف شیر باز هم کمتر شده است.
وزارت بازرگانی دلیل این افزایش قیمت را بهره‌مندی طیف بیشتری از مردم از شیر عنوان کرده است و به گفته مسئولان این دستگاه اجرایی با توجه به اجرا شدن هدفمندی یارانه‌ها به این روش هم صف برای دریافت شیر یارانه‌ای برداشته شده و هم قیمت شیر به واقعیت هزینه تمام شده آن نزدیک‌تر شده است. البته افزایش قیمت در سایر فرآورده‌های لبنی وجود ندارد اما با این ابتکار 500 هزار تن به سقف شیر یارانه‌ای خانوار در کشور افزوده شد و صف‌های طولانی برای دریافت شیر یارانه از بین رفت.

* سرانه مصرف شیر ایرانی‌ها کمتر از یک سوم لازم

به گفته متخصصان تغذیه، در حال حاضر سرانه مصرف شیر در بین مردم ایران روزانه کمتر از یک لیوان شیر است. سرانه شیر مصرفی در ایران سالانه 80 لیتر است در حالی که این مقدار در کشور‌های توسعه یافته حدود 300 لیتر است.
یک لیوان شیر حاوی 290 تا 300 میلی گرم کلسیم، 386 میلی گرم پتاسیم و 190 میلی گرم سدیم است که افراد می‌بایست با توجه به سن، جنس و وضعیت فیزیولوژی خود از آن بهره‌مند شوند.
علاوه بر نقش مؤثر کلسیم در استحکام بخشی به استخوان‌ها و دندان‌ها، کلسیم موجود در شیر برای عملکرد طبیعی عضلات، تشکیل لخته خون و فعالیت‌های طبیعی سیستم عصبی هم ضروری است.
هر چه شیر کم‌چرب‌تر باشد بهتر است. چربی‌های شیر از نظر تأمین انرژی و دریافت ویتامین‌های محلول در چربی برای کودکان مفید است، اما برای افراد دچار چربی خون، مصرف شیرهای کم چرب و فاقد چربی توصیه می‌شود. چربی‌های شیر، چربی‌های اشباع شده هستند و خطرهای استفاده از شیرهای پرچرب علاوه بر گسترش چاقی و افزایش وزن، گرفتگی عروق و از دست دادن حالت ارتجاعی رگ‌هاست.

*شیرهای یارانه‌ای کیفیت مطلوب ندارند

خانم اسماعیلی 25 ساله در رابطه با خرید شیرهای یارانه‌ای می‌گوید: از زمانی که شیر یارانه‌ای گران‌تر شده است صف‌های خرید شیر کوتاه‌تر شده و مردم دسترسی بیشتری به شیر یارانه‌ای پیدا کردند البته هنوز هم در برخی از نقاط و خیابان‌هایی که سوپر مارکت یا مغازه فروش محصولات لبنی کم است باز هم شاهد صف‌های طولانی هستیم.
ذبیحی، فوق‌دیپلم حسابداری در رابطه با شیرهای یارانه‌ای می‌گوید: از زمان گران شدن شیر یارانه‌ای خرید آن آسان‌تر شده است و تقاضا برای تهیه شیر یارانه‌ای نیز کاهش پیدا کرده است به دلیل اینکه برخی از افراد می‌گویند شیرهای یارانه‌ای آبکی است و خوش‌طعم نیست.
خانم ض - 35 ساله دارای مدرک کارشناسی زبان و ادبیات فارسی می‌گوید: به دلیل اینکه من شاغل هستم و وقت رفتن و ایستادن در صف‌های طویل شیر را ندارم. شیر یارانه‌ای به ما نمی‌رسد و در دسترس ما قرار نمی‌گیرد.
وی می‌گوید: فقط شیرهای یارانه‌‌ که از شرکت صنایع شیر ایران است دارای طعم خوب است و مارک‌های دیگر خوش‌طعم نیستند ولی بعد از گران شدن شیر یارانه‌ای شیر یارانه‌ای این شرکت بسیار کمتر شده است ولی بسیاری از زنان خانه‌دار هستند که صبح‌ها از چند مغازه شیر تهیه می‌کنند که از شرکت‌های دیگر است و با آن محصولات لبنی مانند ماست، پنیر، کشک و قره‌قورت را در منزل به صورت دستی برای خانواده خود فراهم می‌کند.

*ایستادن در صف بهتر از گران شدن شیر

خانم ک - 24 ساله در این رابطه می‌گوید: بسیاری از مردم توان ایستادن در صف‌های طولانی را دارند ولی توان خرید شیر گران را ندارند. گران شدن شیر در برخی از شهرها برای افرادی که درآمد کمی دارند، موجب شده است که از این محصول کمتر استفاده کنند و با این وجود به گفته کارشناسان سرانه مصرف شیر در ایران برای هر نفر در روز کمتر از یک لیوان است.
به گفته وی گران‌ شدن شیر تأثیر دوگانه دارد. از طرفی موجب شده است که شیر بیشتر در دسترس مردم قرار بگیرد و از طرف دیگر موجب شده است افرادی که از نظر مالی توان کمتری دارند دچار مشکل شوند.
نیک‌جو 35 ساله در این رابطه می‌گوید: طعم شیرهای یارانه‌ای نسبت به قبل از گران شدن آن بدتر شده است و بیشتر مزه آب می‌دهد تا شیر.

*شیرهای یارانه در معرض گرما می‌ماند

خانم جمشیدی 64 ساله در این رابطه می‌افزاید: مردم شیر یارانه‌ای را کمتر می‌خرند به دلیل اینکه گران شده است. مغازه‌دار قبلاً که شیر 250 تومان بود بیشتر مشتری داشت تا الان. اما حالا شیرها در مغازه می ماند و در بسیاری مواقع در یخچال هم نگهداری نمی شود و در معرض گرما ممکن است خراب و فاسد شود و معلوم نیست شیر یارانه‌ای که بعد از ظهر به دست مردم می رسد کاملاً سالم باشد.
وی می‌گوید: برخی افراد به دلیل اینکه توان مالی آنها نمی‌رسد، از زمان گران شدن شیر‌های یارانه‌ای کمتر شیر می‌خرند. شیر‌های یارانه‌ای مزه خوبی ندارد و بچه‌های من نمی‌خورند و فقط برای تهیه ماست از آن استفاده می‌کنم. می‌توان گفت که فقط شیر‌های یارانه‌ای شرکت پگاه از کیفیت خوبی برخوردار است.
ملکی 50 ساله در این رابطه می‌گوید: از زمان گران شدن شیر هر وقت به مغازه سر می‌زنیم شیر موجود است. در حالی که قبلاً صف‌های خرید شیر طولانی بود. بچه‌های من روزانه فقط یک لیوان شیر می‌خورند.

*سرانه مصرف شیر در ایران کمتر از یک لیوان در روز

نسرین امیدوار رئیس انجمن تغذیه ایران در این رابطه می‌گوید: سرانه مصرف شیر و لبنیات هر فرد بزرگسال باید 2 تا 3 لیوان در روز باشد ولی هر فرد ایرانی روزانه کمتر از یک لیوان شیر مصرف می‌کند که از یک سوم نیاز هم کمتر است.
وی می‌گوید: باید از لبنیات کم‌چرب استفاده شود. بسیاری از مردم تصور می‌کنند که هر قدر شیر پرچرب باشد، مغذی‌تر است در حالی که ماده مغذی در ماست و شیر کلسیم است و هرقدر شیر و ماست کم‌چرب باشد، مقدار کلسیم و پروتئین آن بیشتر خواهد بود. توجه به لبنیات کم‌چرب بسیار مناسب است و البته گنجاندن میوه‌ها و سبزی‌های تازه در رژیم غذایی نیز از اهمیت زیادی برخوردار است.
رئیس انجمن تغذیه ایران اضافه می‌کند: هر فرد در روز باید حداقل 3 لیوان شیر، ماست یا معادل آن از سایر لبنیات مصرف کند. ارزش غذایی 60 گرم پنیر معادل یک لیوان شیر است.

* کلسیم شیر در کاهش وزن و پیشگیری از سرطان روده بزرگ مفید است

سید ضیاء‌الدین مظهری در این رابطه می‌گوید: شیر حاوی کلسیم، پروتئین، ویتامین‌ها است که متأسفانه به دلایل مختلف که یکی از آنها، گسترش نیافتن فرهنگ مصرف شیر در کشور است با استاندارد کشورهای پیشرفته فاصله زیادی دارد و ایرانی‌ها کمتر از یک سوم این استاندارد، شیر مصرف می‌کنند.
وی می‌افزاید: کلسیم در کاهش وزن، پیشگیری از سرطان روده بزرگ، کاهش عوارض یائسگی، تنظیم فشار خون و پیشگیری از بیماری‌های قلبی نیز نقش مؤثری دارد. با وجود تأکید متخصصان بر مصرف شیر و فرآورده‌های لبنی، مصرف لبنیات و شیر پرچرب به دلیل مضرات آن توصیه نمی‌شود.

*مصرف شیر کم‌چرب موجب کاهش فشارخون و سلامت قلب می‌شود

سعید حسینی، متخصص تغذیه و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران در این رابطه می‌گوید: مصرف شیر کم‌چرب به همراه میوه و سبزی فراوان باعث کاهش فشارخون و سلامت قلب می‌شود. شیر و محصولات لبنی منبع خوبی از پروتئین با کیفیت بالا، چربی و کربوهیدرات است و منبع مهمی از مواد مغذی ضروری شامل کلسیم، ریبوفلاوین، فسفر، ویتامین A، B12، B5 (پنتو تنیک اسید) است. افراد بزرگسال بهتر است که شیر کم چرب مصرف کنند به دلیل اینکه مصرف شیر کم‌چرب بهتر از پرچرب است.
این متخصص تغذیه اضافه می‌‌کند: در شرایط خاص که فرد به کالری بیشتر نیاز دارد و مبتلا به بیماری‌های قلبی عروقی نباشد، می‌تواند از شیر پرچرب استفاده کند. مصرف شیر کم‌چرب به همراه میوه و سبزی فراوان باعث کاهش فشار خون و سلامت قلب می‌شود.

*شیر بدون لاکتوز کلسیم کمتری دارد

حسینی می‌گوید: کسانی که معده آنها نمی‌تواند لاکتوز شیر را تحمل کند، می‌توانند از شیر بدون لاکتوز که از لوبیا و سویا گرفته شده است، استفاده کنند ولی چون این شیر دارای کلسیم کمی است، باید از انواع غنی شده با کلسیم آن استفاده کنند. البته این افراد می‌توانند، شیر را در مقادیر کم (مانند یک دوم لیوان) مصرف کنند و نباید به طور کامل شیر را کنار بگذارند.
حسن آقاجانی مشاور وزیر بهداشت در این رابطه می‌گوید: 9 میلیون و 556 هزار تن شیر در کشور تولید شده است که متأسفانه مصرف سرانه مواد لبنی و شیر در کشور حدود 90 کیلوگرم در سال است. سرانه جهانی مصرف شیر در جهان 155کیلوگرم به ازای هر فرد در سال است که متأسفانه کشور در این زمینه اختلاف قابل توجهی با کشورهای توسعه یافته دارد. سهم گروه شیر در سبد غذایی خانوار ایرانی فقط 10درصد است و رتبه سوم را داراست.

*میزان دریافت کلسیم در 90 درصد از خانواده‌های ایرانی مناسب نیست

وی می‌افزاید: میانگین کلسیم دریافتی و مورد نیاز مردم کشور نیز اختلاف قابل توجهی را با کشورهای پیشرفته نشان می‌دهد. در 90 درصد خانوارهای کشور میزان دریافت کلسیم مناسب نیست و این مسئله با بیماری‌هایی که زمینه ساز آنها کمبود کلسیم است ارتباط زیادی دارد.
آقاجانی می‌گوید: میزان مصرف ماست در تأمین کلسیم مردم بیشتر از شیر است که این مطلوب نیست، همه مردم باید اهمیت مصرف شیر را بدانند و هم عرضه آن باید به درستی انجام شود.
مشاور وزیر بهداشت اضافه می‌کند: شیر به علت ویژگی‌هایی که دارد به سرعت در معرض آلودگی‌های گوناگون است و به سادگی موجب انتشار عوامل بیماری‌زا می‌شود. لذا به بهداشت شیر در مراحل مختلف تولید، جمع‌آوری و حمل و نقل، تغییر و تبدیل در کارخانه‌ها و توزیع و مصرف باید توجه ویژه‌ای صورت گیرد. حتی علوفه‌های دام‌ها در تولید شیر تأثیر دارد و مشخص شده چنانچه این علوفه‌ها به آفلاتوکسین آلوده باشد خاصیت سرطان‌زایی در شیر ایجاد می‌کند.

*با اجرای هدفمند کردن یارانه‌ها صف‌های طولانی برای تهیه شیر از بین رفت

سیروس روستا، رئیس هیئت مدیره اتحادیه دامداران ایران می‌گوید: تنها قیمت شیر تلفیقی (یارانه‌ای)‌ به علت محدود بودن سقف کل یارانه‌های شیر از 250 تومان در یک نوبت به 290 و در نوبت بعدی به 350 تومان افزایش پیدا کرد که در واقع رشد 40 درصدی محسوب می‌شود. با توجه به اجرا شدن هدفمندی یارانه‌ها به این روش هم صف برای دریافت شیر یارانه‌ای برداشته شد و هم قیمت شیر به واقعیت هزینه تمام شده آن نزدیک‌تر شد و افزایش قیمت در سایر فرآورده‌های لبنی وجود ندارد.
وی می‌گوید: با این ابتکار 500 هزار تن به سقف شیر یارانه‌ای خانوار در کشور افزوده شد و صف‌های طولانی برای دریافت شیر یارانه از بین رفت.
روستا می‌گوید: یارانه شیر به عنوان یک اهرم برای حمایت از تولید کیفی و افزایش تنوع در فرآورده‌های لبنی است.

*هدفمندی یارانه‌ها نباید موجب کاهش سرانه مصرف شیر در کشور شود

عبدالامیر باروتکوب؛ مدیر عامل شرکت صنایع شیر ایران در رابطه با شیر‌ها یارانه افزود: با اجرای هدفمندی یارانه‌ها، نگران افزایش قیمت فرآورده‌های داخلی، کاهش مصرف سرانه و لطمه به صادرات هستیم، بنابراین سیاست‌های دولت باید به نحوی باشد که مانع از کاهش مصرف سرانه شیر باشد.
باروتکوب می‌افزاید: شرکت صنایع شیر ایران در سال‌های گذشته در صدد کاهش میزان بار میکروبی از مراکز جمع آوری شیر بوده و آمارهای سازمان دامپزشکی کشور هم مؤید کم شدن بارمیکروبی شیر در سال‌های اخیر است. این مسئله در صادرات فرآورده‌های لبنی هم تأثیرگذار بوده است. بار میکروبی شیرهای جمع آوری شده در شهرهای بزرگ مانند اصفهان و تهران که از سیستم‌های صنعتی استفاده می‌کنند به مراتب کمتر است.
وی می‌گوید: استراتژی حفظ زنجیر سرد در زمان توزیع را تقویت کرده و سعی می‌کنیم عملیات انتقال فرآورده‌های لبنی از مراکز تولید به مراکز عرضه توسط خودروهای مجهز به سیستم سرد کننده انجام گیرد و در داخل مغازه‌ها هم این نظارت توسط ناظران وزارت بهداشت ادامه یابد. در کشورهای دیگر معمولاً مراکز عرضه به صورت فروشگاه‌های زنجیره‌ای است که عملیات عرضه و توزیع را تسهیل می‌کند و وزارت بازرگانی پیگیر این مسئله است.
مدیر عامل شرکت صنایع شیر ایران اضافه می‌کند: واحدهای تولید فرآورده‌های لبنی موظف به نظارت از زمان تولید تا رسیدن به دست مشتریان است و سرمایه‌گذاری‌های زیادی در زمینه حمل و نقل و نظارت در فروشگاه‌های زنجیره‌ای صورت گرفته است.


                                                                           گزارش از زهرا کاظمی

/ 0 نظر / 85 بازدید